Met de wind mee
Bert Weteringe
Bert Weteringe
Een lastercampagne van de gemeente Barneveld tegen Evert Brom, ex-voorzitter van het ‘Actiecomité Voorthuizen Windmolens NEE’, leidde tot aantasting van zijn naam, gezondheid en gezin. Brom voerde een rechtszaak tegen de gemeente om zijn naam te zuiveren, maar zijn vorderingen werden op 9 oktober 2025 afgewezen. Hij gaat nu in hoger beroep.
Brom was voorzitter en woordvoerder van het in 2017 opgerichte actiecomité, dat zich verzette tegen de komst van drie grote windturbines met een tiphoogte van 235 meter langs de A1 bij recreatiepark Zeumeren, in de gemeente Barneveld. Met een achterban van 21.000 mensen mengde Brom zich nadrukkelijk in het politieke speelveld van de gemeente. Op 1 november 2019 werd hij echter door het college van Burgemeester en Wethouders (B&W) beschuldigd van bedreiging van toenmalig projectleider Vincent Brus, verantwoordelijk voor het Barneveldse windbeleid.
Brom had in een telefoongesprek met Brus geuit dat “de achterban het niet meer alleen bij woorden wil houden en weer actie gaat voeren”. Hierop heeft Brus bij toenmalig directeur Ruud Schouwaert van de gemeente Barneveld aangegeven zich bedreigd te hebben gevoeld. Uit een daaropvolgend telefoongesprek tussen Schouwaert en Brom, waarvan de geluidsopname in het bezit is van de redacteur, blijkt dat Brom met zijn woorden doelde op mogelijke acties van het comité, zoals een demonstratie of geluidsprotest. Op aangeven van Schouwaert stuurde Brom een uur later een bericht naar Brus: “ondanks dat ik geschoffeerd was door Brus, heb ik op aandringen van de heer Schouwaert een bericht naar Brus gestuurd dat er geen enkele aanleiding is om zich bedreigd te voelen, aldus Brom”. Hij deelde het bericht ook met de gemeente.
Brus deed geen aangifte van de vermeende bedreiging, maar desondanks zette het college van B&W het actiecomité vervolgens buitenspel in het verdere proces en voorkwam daarmee een geplande waarheidsvinding met advocaten van het actiecomité en de gemeente, die drie dagen na de beschuldiging zou plaatsvinden. Hierin zou de waarheid rondom een juridisch oordeel van de advocaat van het comité worden besproken.
Daarnaast publiceerde het College op 22 november 2019 op haar online platform een memo over de vermeende bedreiging door de ‘voorzitter van het actiecomité’. De memo werd opgepikt door de Barneveldse Krant, die er op 3 december 2019 online een artikel over publiceerde waarin Brom met zijn volledige naam werd genoemd. “Vanaf dat moment was mijn goede naam en eer ernstig aangetast met alle gevolgen van dien voor mijn loopbaan, waarvoor ik van onbesproken gedrag dien te zijn. Ik heb de Barneveldse Krant nog voor de publicatie een e-mail gestuurd dat ze mijn naam niet mochten vermelden vanwege de gevolgen, maar toen hebben ze dat, waarschijnlijk onder druk van de gemeente, toch gedaan”, aldus Brom. Dat Brom dit had aangegeven, bleef onvermeld (zie kader).
Nadat Brom destijds aangifte van laster bij de politie deed, erkende de politie aan de hand van alle stukken en de geluidsopname van het gesprek tussen Schouwaert en Brom dat er geen sprake was van bedreiging door Brom, maar dat hier wel degelijk sprake was van laster: een valse beschuldiging van iemand met zijn volledige naam openbaren. De laster leidde tot ernstige, stress gerelateerde klachten, waardoor hij niet meer normaal kon functioneren. “De spanningen hadden ook een grote weerslag op het gezin”.
Het actiecomité schaarde zich volledig achter haar voorzitter. In een memo aan het college van B&W stelde zij op 2 maart 2020 dat het ging om ‘een geconstrueerde en valse beschuldiging van bedreiging van haar voorzitter, met als doel de samenwerking op te schorten en de geplande gesprekstafel met beide juristen voor de waarheidsvinding te kunnen voorkomen’. Het actiecomité is nog altijd actief, maar moet het sinds 2024 stellen zonder Brom: “Het is niet goed voor de achterban dat ik in beeld blijf”.
Vanuit zijn sterke rechtvaardigheidsgevoel en om zijn naam te zuiveren, startte Brom vorig jaar namelijk alsnog een rechtszaak tegen de gemeente Barneveld, waarop recent dus de uitspraak volgde: “tot grote verbijstering van mijn advocaat en achterban heeft de rechtbank in Arnhem mijn vorderingen tegen de gemeente Barneveld afgewezen”, aldus Brom. De Barneveldse Krant plaatste op 20 oktober 2025, na de uitspraak, een groot krantenartikel over het gelijk krijgen van de gemeente. Wederom werd Brom zijn naam hierin volledig genoemd, met opnieuw alle gevolgen van dien die bij zowel de gemeente als de Barneveldse Krant al bekend waren. “Ondanks dat het mij enorm veel doet, heb ik toch besloten in hoger beroep te gaan”.
De belangen bij de Barneveldse windplannen
In het proces voor de plaatsing van de windturbines speelden bij een aantal hoofdrolspelers duidelijke belangen. Ten eerste bleek achteraf dat Valley Power, een van de initiatiefnemers voor de windturbines, werd vertegenwoordigd door bestuursleden van de Barneveldse windturbinefabrikant Lagerwey, inmiddels overgenomen door Enercon. Toenmalig gemeenteraadslid Peter Spruijt van de ChristenUnie, werkte als projectleider bij TopWind, een adviesbureau voor windenergie en ook een van de initiatiefnemers. Daarnaast zat ook gemeenteraadslid Theo Bos van de VVD bij de initiatiefnemers. Toenmalig burgemeester Asje van Dijk was tevens voorzitter van het Gelders Energie Akkoord, dat tot doel had de energietransitie door de plaatsing van windturbines te versnellen. Tot slot speelde ook D66 Statenlid van de provincie Gelderland, Stan Hellegers, een dubbelrol. Hellegers zat in de commissie Economie, Energie en Milieu (EEM), mengde zich in de Barneveldse windplannen en bleek ook als locatieontwikkelaar windturbines bij energieleverancier Pure Energie te werken. Daarnaast speelde volgens Brom ook nog mee dat toenmalig wethouder Didi Dorrestijn zelf in Renswoude woonde: “als de windturbines in Voorthuizen kwamen, hoefde ze niet meer te vrezen dat ze vlakbij Renswoude geplaatst gingen worden”.
Reacties van betrokkenen
In reactie naar de redacteur van dit artikel stelt redacteur-verslaggever Jannes Bijlsma van de Barneveldse Krant over de reden van het publiceren van de volledige naam van Brom: “In overleg met het comité is besloten om in de eerste mediapublicatie de naam van de voorzitter onvermeld te laten en het te houden bij ‘een bestuurslid’. De gemeente Barneveld maakte later in een openbaar memo bekend wie het betrof: de voorzitter. Aangezien wij diens naam in samenhang met zijn positie binnen het bestuur al meermaals hadden benoemd in eerdere publicaties – en daardoor breed bekend was om wie het ging – hebben wij besloten de naam te vermelden. Op geen enkel moment en op wat voor manier dan ook zijn wij onder druk gezet van de gemeente Barneveld. Wij hebben als krant de journalistieke afweging gemaakt om zijn naam wel te vermelden.”
Over het niet melden van de nadrukkelijke wens van Brom om niet met zijn volledige naam in het artikel te staan, meldt Bijlsma:
“Het ging om een kwestie tussen de gemeente Barneveld en het actiecomité. Dat Brom en ik het niet met elkaar eens waren over ons besluit op journalistieke gronden over het al dan niet vermelden van zijn naam, was daarom inhoudelijk niet relevant voor het artikel”.
De redacteur van dit artikel probeerde telefonisch en per mail een reactie te krijgen van voormalig projectleider Vincent Brus, maar heeft tot het moment van publicatie van dit artikel geen reactie ontvangen.